ÁC LỘ BẤT TUYỆT
Đại
cương:
Sau khi sinh trong quá trình tử cung phục hồi lại trạng thái bình thường như trước khi sinh, tử cung phải đào thải lớp niêm mạc tử cung sinh ra trong quá trình thai nghén - niêm mạc bắt đầu đi vào hoại tử, bị xơ hóa mà bong ra, lẫn lộn với máu, chất nhầy theo âm đạo thoát ra ngoài, người ta gọi đó là Ác lộ, máu sinh hay thường gọi là sản dịch. Cho nên trong ác lộ có máu, niêm mạc bị hoại tử và chất nhầy…
Trong 3 ngày sau khi sinh, máu sản dịch ra nhiều, màu đỏ tươi, sau đó màu máu nhạt dần, có màu hồng nhạt, giống như dịch loãng. Trong khoảng từ 7 đến 10 ngày sau khi sinh, trong máu sinh có mang một lượng lớn tế bào và niêm mạc nên có màu vàng nhạt và màu trắng còn goị là máu sinh trắng, trong khoảng 20 ngày thì sản dịch ra hết
Nếu quá thời gian này mà ác lộ vẫn cứ tiết ra lai rai không dứt gọi là chứng Sản Hậu Ác Lộ Bất Tuyệt, Ác Lộ Bất Chỉ, Ác Lộ Bất Ngưng.
Nếu chứng này kéo dài, có thể dẫn đến tình trạng huyết bị hư (thiếu máu) sinh ra nhiều biến chứng khác.
Nguyên nhân gây chứng này thường do sót nhau, hoặc cơ năng của tử cung quá yếu không hoàn thành được sứ mệnh đào thải lớp niêm mặc tử cung, hoặc tử cung có viêm nhiễm
Nguyên Nhân
Có thể do:
+ Khí Hư: Cơ thể vốn suy nhược, lúc sinh, khí bị mất, huyết bị hao, hoặc sau khi sinh, do mất quá nhiều sức, khiến cho Tỳ khí bị tổn thương, trung khí bị hư, hãm, mạch Nhâm, Xung không điều hoà, huyết không thu nhiếp lại được khiến cho sản dịch ra lâu ngày không cầm lại được
+ Huyết Nhiệt: Sản phụ vốn bị âm hư, khi sinh huyết bị mất, tân dịch bị tổn, phần doanh và âm bị suy, âm hư thì sinh nội nhiệt. Hoặc sau khi sinh xong ăn quá nhiều thức ăn cay nóng. Hoặc do Can khí uất trệ, lâu ngày hoá thành nhiệt, nhiệt làm tổn thương mạch Xung và Nhân, khiến cho huyết đi bậy gây nên.
+ Huyết Ứ: Sau khi sinh xong, bào cung, bào mạch đều rỗng và hư yếu, hàn tà thừa cơ xâm nhập vào, huyết bị hàn làm cho ngưng lại, kết thành ứ. Hoặc do thất tình nội thương, khí trệ làm cho huyết bị ứ, gây ngăn trở mạch Xung Nhâm, huyết mới không yên được, theo sản dịch chảy ra rỉ rả không dứt.
Sách ‘Thai Sản Tâm Pháp’ cho rằng: “Sau khi sinh mà ác lộ ra không dứt, không nhiều như chứng băng lậu, là do lúc sinh kinh huyết bị tổn thương, hoặc huyết hư tổn bất túc hoặc ác huyết ra không hết, huyết tốt khó yên, cùng kéo nhau ra, lâu ngày không khỏi.
Biện chứng luận trị:
1. Khí Hư: Sau khi sinh, quá thời gian bình thường mà sản dịch vẫn còn lai rai không ngừng, mầu hồng nhạt, lượng nhiều, chất dẻo dính, không có mùi hôi, có cảm giác bụng dưới trệ xuống, tinh thần mỏi mệt, chất lưỡi hồng nhạt, rêu lưỡi bình thường, mạch Hoãn nhược.
Điều trị: Ích khí, nhiếp huyết.
Bài thuốc: Bổ trung ích khi gia giảm
|
Bổ trung ích khí |
Đẳng sâm |
16 |
Hoàng kỳ |
20 |
Chích thảo |
4 |
|
|
Thăng ma |
4-6 |
Qui đầu |
12 |
Sài hồ |
6-10 |
Bạch truật |
12 |
|
Trần Bì |
4-6 |
Ngải diệp sao đen |
|
|
|
|
|
Nếu cả khí huyết đều hư: Sản hậu ác lộ không dứt, sắc huyết vàng nhạt, mặt xanh trắng, tinh lực sút kém, thân thể gầy yếu, sợ lạnh, đầu váng, mắt hoa, tai ù, hồi hộp, hơi thở ngắn, vùng bụng mềm không đau, lưỡi nhạt, không rêu, mạch Hư Tế Vi Nhược, dùng bài Thập toàn đại bổ thang
2. Huyết ứ: Sinh xong đau bụng, ác lộ ra không dứt, mầu huyết tím đen hoặc có cục, lưỡi có điểm ứ huyết, mạch Sáp.
Điều trị: Hoạt huyết, hoá ứ, lý huyết, quy kinh.
Bài thuốc: Dùng bài Sinh Hóa Thang gia giảm
|
|
Đương qui |
12 |
Xuyên khung |
10 |
Đào nhân |
8 |
|
|
Bào khương |
6 |
Cam thảo |
4 |
Tam thất |
8 |
Ích mẫu |
12 |
Nếu kèm miệng khô, họng khô, mạch Huyền Sác, thêm Địa du, Hoàng bá (sao đen) để thanh nhiệt, chỉ huyết.
3. Huyết Nhiệt: ác lộ ra không dứt, sắc huyết đỏ tươi, tâm phiền, miệng khát nước, rêu lưỡi hồng, mạch Sác.
Điều trị: Dưỡng âm, thanh nhiệt, lương huyết, chỉ huyết
Bài thuốc: Bảo Âm Tiễn (Thẩm Thị Tôn Sinh Thư) goa goa,r
|
|
Sinh địa |
20 |
Bạch thược |
12 |
Hoài sơn |
12 |
|
|
Tục đoạn |
10 |
Hoàng cầm |
10 |
Hoàng bá |
8 |
Cam thảo |
4 |
|
A giao |
10 |
Hạn liên thảo |
16 |
Ô tặc cốt |
16 |
|
|
Nếu vú và bụng dưới trướng đau, tâm phiền, dễ tức giận, ác lộ ra có cục, miệng đắng, họng khô, mạch Huyền Sác. Đó là do Can uất, huyết nhiệt. Nên dùng phương pháp sơ Can, giải uất, thanh nhiệt, chỉ huyết. Dùng bài Tiêu Dao Tán
Tham khảo thêm về bệnh sản hậu
Viêm vú hậu sản xảy ra ở một số sản phụ cho con bú, thường do tụ cầu vàng gây nên. Bệnh hay xảy ra ở một bên vú, những bà mẹ cho con bú lần đầu thường hay bị hơn.
Các bài tham khảo về bệnh
sản hậu ác lộ bất tuyệt
Sót nhau, thuốc chữa bênh Sót nhau...
Nếu chứng này kéo dài, có thể dẫn đến tình
trạng huyết bị hư (thiếu máu) sinh ra nhiều
biến chứng khác. Tương đương với chứng 'Sót
nhau sau khi sinh', ...
Sản hậu phát sốt, thuốc chữa bênh sản hậu phát sốt...
Đàn bà sau khi
sinh phát sốt gọi là 'Sản
Hậu
Phát Nhiệt'. ...
Sách 'Y Tông Kim Giám' viết: “Nguyên nhân
của
sản hậu
phát sốt không phải chỉ do ăn uống thái
...
Sản hậu co giật, cách chữa bệnh Sản hậu co giật, ...
Sản hậu
co giật,
Sau khi sinh bị cấm khẩu không nói
được, gáy và lưng cứng, cơ thể cong ưỡn lên, tay chân co rút,
gọi là ‘Sản Hậu Phát Kinh’, ‘Sản Hậu Kinh Phong"
Sản hậu trướng bụng, thuốc chữa bênh Sản hậu trướng bụng ...
Sản hậu trướng bụng, Đại cương: mới đẻ hoặc sau khi phẫu thuật xuất hiện trướng bụng .Phụ nữ sau sinh, qua phẫu thuật có chứng trướng bụng, máu hôi ít và khó ra, thậm chí đau bụng. Pháp: Hòa huyết tiêu trướng và thông ứ
Sản hậu đau khắp mình, thuốc chữa bênh Sản hậu đau khắp mình...
Đại cương:
sản hậu
đau khắp mình là chỉ đau nhức mình tòa thân,
có đặc điểm hư nhiều và kiêm ứ. 1.phong
thấp: Triệu chứng:sau khi mới sinh, gặp gió,
...
sót nhau thai sau khi sinh - sản dịch ra không ngừng, thuốc chữa bênh sót nhau sau khi sinh...
Các vị thuốc chữa
bệnh sản hậu
Xuyên khung, Tác dụng của Xuyên khung chữa trị sản hậu...
Bạch đậu khấu, Tác dụng của Bạch đậu khấu chữa trị sản hậu...
+ Trị
sản hậu
nấc cụt: Bạch đậu khấu, Đinh hương mỗi thứ
20g, tán bột, uống với nước sắc Đào nhân (Càn
Khôn Sinh Ý). + Trị Vị hư hàn sinh ra nôn
mửa,
...
Bạch truật, Tác dụng của Bạch truật chữa sản hậu...
+ Trị
sản hậu
trúng hàn, lạnh toát cả người, cấm khẩu bất
tỉnh: Bạch truật 40g, Trạch tả 40g, ...
+ Trị
sản hậu
bị nôn mửa: Bạch truật 48g, Gừng sống 60g,
...
Đỗ trọng , Tác dụng của Đỗ trọng chữa bệnh sản hậu ...
+ Trị các loại bệnh sau khi sinh (sản hậu) hoặc thai không yên: Đỗ trọng bỏ vỏ thô ngoài, để trên tấm ngói sấy khô, bỏ vào cối gỗ, gĩa nát, nấu Táo nhục cho ...
Bồ hoàng, Tác dụng của Bồ hoàng chữa bệnh sản hậu ra huyết ...
(18) Trị
sản hậu
ra huyết, ốm yếu chờ chết, dùng Bồ hoàng 2
lượng sắc uống ...
(21)
Sản hậu
bức rức, dùng Bồ hoàng 1 muỗng canh với nước
chảy về phương đông
...
Ðào nhân., Tác dụng của Ðào nhân. chữa bệnh sản hậu cơ thể nóng...
+ Trị
sản hậu
cơ thể nóng như lửa, nổi da gà: Đào nhân,
nghiền nát như bùn,
... + Trị các loại bệnh sau khi
sản hậu,
'Thiên Kim Đào Nhân Tiên Phương' trị ...
Hậu phác, Tác dụng của Hậu phác chữa bệnh sản hậu...
...
chứng hoắc loạn, chuột rút, khí lạnh nóng,
tả bàng quang và tất cả bệnh khí ở ngũ tạng,
bệnh thai tiền
sản hậu
của đàn bà, vùng bụng không yên,
...
Khương hoạt, Tác dụng của khương hoạt chữa bếnh sản hậu trúng gió...
Diên hồ sách, Tác dụng của Diên hồ sách chữa bệnh sản hậu ...
Có chứng băng huyết, rong kinh,
sản hậu,
huyết hư, chóng mặt thì không nên dùng.
.... Diên hồ sách chủ thận khí, phá
sản hậu
ác lộ hoặc chứng đau bụng dưới
...
Linh dương giác, Tác dụng của Linh dương giác chữa bệnh sản hậu ...
+ Trị
sản hậu
phiền muộn, mồ hôi chảy ra: Linh dương giác,
đốt, ... + Trị
sản hậu
ác huyết xông lên gây ra phiền muộn hoặc
trong bụng cứ đau mãi: dùng Linh
...
Huyền sâm, Tác dụng của Huyền sâm chữa bệnh sản hậu ...
+ Huyền sâm chủ về các bệnh sản nhũ với
sản hậu
thoát huyết, thì âm suy mà hỏa vô sở chế,
chữa bằng hàn lương, đã e rằng tổn thương
bên trong,
...
Ma hoàng, Tác dụng của Ma hoàng chữa bệnh sản hậu ...
+ Trị mắt sưng đỏ đau, thủy thủng, phong
thủng,
sản hậu
huyết trệ (Bản Thảo
... + Trị
sản hậu
bụng đau, máu ra không dứt: Ma hoàng (bỏ đốt),
uống với rượu.
...
*********************************
Thông tin trên Website : www.thaythuoccuaban.com chỉ mang tính chất tham khảo. Người xem không được dựa vào để tự chữa bệnh.
Phòng khám đông y Nguyễn Hữu Toàn (Công ty cổ phần Y Dược YHT) : số 482 lô 22C Đường lê Hồng Phong - Hải Phòng. GP : 197GCN HNY SYTHP
