BÀI THUỐC TRỊ BỆNH ĐAU DẠ DÀY

60 bài thuốc điều trị viêm loét dạ dày, tá tràng

PHẦN 1: Bài 1-30
LƯU Ý QUAN TRỌNG!

Đau dạ dày có nhiều nguyên nhân khác nhau. Cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và chẩn đoán đúng thể bệnh (nhiệt, hàn, hư, thực, khí trệ, huyết ứ...) trước khi dùng thuốc. Chọn sai bài thuốc có thể gây tác dụng ngược.

PHÂN LOẠI BÀI THUỐC THEO THỂ BỆNH
Thể Nhiệt:

Bài 1, 14, 20, 37, 38, 45, 46...

Thể Hư Hàn:

Bài 2, 5, 27, 28, 29, 31, 41, 42, 48, 49...

Khí Trệ - Huyết Ứ:

Bài 3, 18, 44, 45, 47, 48...

Đa Toan (Tăng Acid):

Bài 4, 10, 11, 12, 15...

Thành phần:

  • Độc lực (lá khôi): 20g
  • Ý dĩ: 20g
  • Lá khổ sâm: 12g
  • Thổ phục linh: 12g
  • Chỉ thực: 12g
  • Nga truật: 8g
  • Uất kim: 8g
  • Thổ tam thất: 4g
  • Cam thảo: 4g

Chủ trị:

Vị thống thể nhiệt (đau dạ dày thể nhiệt).

Cách dùng:

Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày, uống xa bữa ăn. Ngày uống 1 thang.

Thành phần:

  • Hậu phác: 48g
  • Bạch thược: 48g
  • Thương truật: 45g
  • Hương phụ: 36g
  • Trần bì: 36g
  • Quyết minh: 18g
  • Can khương: 18g
  • Bán hạ chế: 18g
  • Ổ dược: 18g
  • Bạch linh: 18g
  • Bạch truật: 15g
  • Sa nhân: 9g
  • Hồng hoa: 9g
  • Ô tặc cốt: 5g

Chủ trị:

Viêm loét dạ dày hành tá tràng thể hư hàn.

Cách dùng:

Các vị sấy khô tán bột mịn. Ngày uống 2 lần, uống xa bữa ăn, mỗi lần uống 10g với nước chín.

Thành phần:

  • Huyền hồ sách: 50g
  • Đại hoàng: 50g
  • Trầm hương: 50g
  • Nga truật: 50g
  • Nhũ hương: 50g

Chủ trị:

Đau dạ dày hành tá tràng, đau vùng thượng vị do khí trệ, huyết ứ.

Cách dùng:

Nhũ hương để riêng. Các vị khác sao khô để nguội đem tán cùng với nhũ hương thành bột mịn. Người lớn ngày uống 2 lần, mỗi lần 15g, uống với nước chín nguội.

Thành phần:

  • Thổ bối mẫu: 600g
  • Cam thảo: 600g
  • Mai mực (ô tặc cốt): 2800g

Chủ trị:

Đau dạ dày ợ hơi, ợ chua (thể tăng tiết dịch vị).

Cách dùng:

Ô tặc cốt cạy vỏ cứng ở ngoài, ngâm nước gạo 2 ngày 1 đêm (hàng ngày thay nước gạo 2 lần) rửa sạch sấy khô hợp cùng thổ bối mẫu, cam thảo tán bột mịn. Ngày uống 2-3 lần, mỗi lần 10g uống với nước chín nguội, uống trước bữa ăn 30 phút.

Kiêng kỵ:

  • Không ăn các thứ cay nóng, không uống rượu
  • Người đau vùng thượng vị, đau dạ dày tá tràng không phải khí trệ, huyết ứ không dùng

Thành phần:

  • Mẫu lệ (nướng qua lửa): 20g
  • Lá khôi: 16g
  • Hương phụ (chế): 12g
  • Khương hoàng: 12g
  • Hoài sơn (sao vàng): 12g
  • Cam thảo nam: 12g

Chủ trị:

Đau dạ dày thể tỳ vị hư hàn.

Cách dùng:

Các vị sấy khô tán bột mịn. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 10g uống với nước chín nguội.

Thành phần:

  • Bạch thược (tẩm rượu sao): 200g
  • Cam thảo: 60g
  • Thanh bì (sao thơm): 300g
  • Bạch linh: 200g
  • Ngô thù (tẩm rượu sao): 100g
  • Chỉ xác (sao thơm): 200g
  • Binh tang: 100g
  • Can khương (tẩm đồng tiện sao): 50g
  • Chỉ thực (sao thơm): 150g
  • Bạch phàn (phi khô): 50g
  • Phác tiêu (phi khô): 50g
  • Mộc hương: 400g
  • Ô tặc cốt (bỏ vỏ cứng, nướng): 400g
  • Mẫu lệ (tẩm đồng tiện, nướng): 200g

Chủ trị:

Đau dạ dày mạn tính thể can tỳ bất hoà.

Cách dùng:

Các vị sao, sấy khô tán bột mịn. Ngày uống 3 lần, mỗi lần uống 10g, uống chặn trước cơn đau, uống với nước chín.

Kiêng kỵ:

  • Trẻ em không dùng thuốc này
  • Kiêng kỵ các loại chè, chuối tiêu, thịt trâu, cá mè, đậm ớt, rau sống quả xanh

Thành phần:

  • Độc lực (sao vàng): 50g
  • Lá khổ sâm (sao vàng): 50g
  • Bổ công anh (sao vàng): 50g
  • Ô tặc cốt (nướng vàng): 15g

Chủ trị:

Đau dạ dày, đau âm ỉ vùng trung quản, thời tiết lạnh đau nhiều, hay ứa nước chua, đại tiện thường táo.

Cách dùng:

Các vị tán bột mịn. Ngày uống 2 lần (sáng, tối) mỗi lần uống 12g với nước chín. Có thể uống thêm những lúc đang có cơn đau.

Kiêng kỵ: Kiêng ăn măng, rau cải, cua ốc, chuối tiêu.

Thành phần:

  • Binh lang: 10g
  • Ý dĩ: 10g
  • Kim ngân: 12g
  • Bạch chỉ: 12g
  • Nhũ hương: 6g
  • Hắc phụ tử (chế đỗ đen): 4g

Chủ trị:

Đau vùng thượng vị, ợ hơi, đau có chu kỳ.

Cách dùng:

Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 100ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày, uống lúc đói. Ngày uống 1 thang.

Kiêng kỵ: Không ăn măng, chuối tiêu, rau cải.

Thành phần:

  • Binh lang: 10g
  • Ý dĩ: 10g
  • Kim ngân: 12g
  • Bạch chỉ: 12g
  • Nhũ hương: 6g
  • Hoàng kỳ: 10g
  • Ô tặc cốt: 12g
  • Hương phụ: 8g
  • Thanh bì: 10g
  • Bạch thược: 8g
  • Ổ dược: 6g
  • Mộc hương: 2g

Chủ trị:

Loét dạ dày tá tràng do nhiệt: Đau bụng ợ hơi, táo bón, khát nước, cơn đau có chu kỳ.

Cách dùng:

Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 3 lần trong ngày, uống lúc đói. Ngày uống 1 thang.

Kiêng kỵ: Không ăn măng, chuối tiêu, rau cải.

Thành phần:

  • Bột mai mực (sao vàng): 700g
  • Thổ bối mẫu (sao vàng): 300g
  • Cam thảo (sao vàng): 150g
  • Đại hoàng (sao vàng): 20g
  • Bột nếp: 12g
  • Đường kính: 1000g

Chủ trị:

Đau dạ dày tá tràng thể đa toan: Đau tức bụng, ợ chua, đầy hơi, cảm giác nóng rát vùng thượng vị.

Cách dùng:

Các vị tán bột mịn, luyện hồ nếp và đường làm thành cốm. Ngày uống 30-50g chia làm 3 lần uống với nước chín, uống xa bữa ăn.

Kiêng kỵ: Kiêng các thứ cay, nóng, mỡ.

Thành phần:

  • Nghệ: 100g
  • Mai mực: 700g
  • Hoài sơn: 300g
  • Đường kính: 1000g

Chủ trị:

Đau dạ dày tá tràng thuộc thể đa toan.

Cách dùng:

Mai mực tách vỏ cứng ngâm nước trong 24 giờ, trong khi ngâm thay nước nhiều lần để khử hết mùi tanh. Vớt ra sấy khô, rang vàng. Nghệ, hoài sơn thái mỏng sấy khô hợp với mai mực, đường tán thành bột mịn, thêm nước làm thành cốm. Ngày uống 30-50g chia làm nhiều lần, uống xa bữa ăn 1 giờ.

Thành phần:

  • Đản sát (vỏ trứng gà): 300g
  • Trần bì: 100g

Chủ trị:

Vị quản thống (đau viêm loét dạ dày).

Cách dùng:

Vỏ trứng gà rửa sạch phơi khô sao hơi vàng. Trần bì sao vàng. Cả 2 vị tán bột mịn. Ngày uống 3 lần, mỗi lần 4-6g uống trước bữa ăn.

Thành phần:

  • Hạt bưởi (để cả vỏ cứng): 100g
  • Nước sôi: 200ml

Chủ trị:

Viêm loét dạ dày tá tràng.

Cách dùng:

Hạt bưởi rửa sạch cho vào một cốc thuỷ tinh to (250ml) rót vào 200ml nước sôi đậy kín, ủ nóng trong 2-3 giờ. Hạt bưởi sẽ tiết ra chất nhầy (pectin) và tinh dầu thơm mùi bưởi, làm cho cốc nước đặc sánh như nước cháo, lấy ra gạn lấy nước bỏ hạt thêm 1 thìa đường đủ ngọt, uống 1 lần sau bữa ăn 2 giờ. Ngày uống 1-2 lần. Hàng ngày làm và uống liên tục đến khi hết đau thì thôi.

BẢNG TRA CỨU NHANH - PHẦN 1
Bài Tên Thể Dạng
1Độc Lực Ý Dĩ ThangNhiệtSắc
2Ôn Trung Kiện Tỳ Ích Vị TánHư HànBột
3Hoả Trệ Định Thống TánKhí TrệBột
4Bột Bối ThảoĐa ToanBột
5Bột Dạ Dày (1)Hư HànBột
6Bột Dạ Dày (2)Can TỳBột
7Bột Độc Lực Khổ SâmHư HànBột
8Binh Lang Ý Dĩ Gia Vị ThangChu KỳSắc
9Thang Trị Đau Dạ Dày Tá TràngNhiệtSắc
10Cốm M.B.CĐa ToanCốm
11Cốm NghệĐa ToanCốm
12Đản Sát Trần Bì TánViêm LoétBột
13Dịch Chiết Hạt BưởiViêm LoétNgâm
14-30Xem chi tiết trong accordion bên trên
Lưu ý chung cho tất cả các bài:
  • Cần khám bệnh để xác định đúng thể bệnh trước khi dùng thuốc
  • Tuân thủ nghiêm ngặt kiêng kỵ của từng bài
  • Uống thuốc đúng thời điểm (trước/sau/xa bữa ăn)
  • Nếu sau 1-2 tuần không đỡ, cần tái khám
  • Có thể kết hợp nhiều bài thuốc theo chỉ định của thầy thuốc

BÀI THUỐC TRỊ BỆNH ĐAU DẠ DÀY

60 bài thuốc điều trị viêm loét dạ dày, tá tràng

Thành phần:

  • Riềng (tẩm rượu sao): 100g
  • Hương phụ (tẩm giấm sao): 100g

Chủ trị:

Đau dạ dày thể tỳ vị hư hàn.

Cách dùng:

Các vị tán bột mịn, thêm vào một chút nước cốt gừng tươi, một ít muối luyện hồ làm hoàn bằng hạt ngô. Đang cơn đau cho uống, mỗi lần uống 5g với nước sôi để nóng.

Thành phần:

  • Củ bình vôi: 200g
  • Bổ công anh: 100g
  • Lá khổ sâm: 100g
  • Lá ngải cứu: 60g

Chủ trị:

Viêm loét dạ dày.

Cách dùng:

Các vị sấy khô tán bột mịn. Ngày uống 1-2 lần khi đau. Mỗi lần uống 8g với nước chín ấm.

Thành phần:

  • Nhu mễ (chưa giã): 400g
  • Ô tặc cốt: 200g

Chủ trị:

Đau dạ dày, vùng thượng vị đau ê ẩm, ợ hơi, ợ nước chua.

Cách dùng:

Gạo nếp (nhu mễ) ủ nước, sao vàng. Mai cá mực ngâm nước 24 giờ thay nước nhiều lần, tách bỏ màng cứng, sấy khô. Cả hai vị tán bột mịn. Người lớn mỗi lần uống 15g với nước chín nóng. Ngày uống 2 lần, uống khi đói.

Thành phần:

  • Trứng gà (mới đẻ): 1 quả
  • Chanh to: 1 quả
  • Đường: 10g

Chủ trị:

Đau dạ dày có viêm loét.

Cách dùng:

Trứng gà rửa sạch cho vào cốc to, cắt chanh vắt nước vào trứng đậy kín ngâm 24 giờ, lấy trứng ra đập bỏ vỏ trứng, cho đường vào, đánh kỹ, uống. Mỗi ngày uống 1 quả trứng và 1 quả chanh, uống khi đói, uống liên tục đến khi hết viêm đau.

Thành phần:

  • Khương hoàng: 500g
  • Mật ong tốt: Đủ dùng

Chủ trị:

Viêm loét dạ dày.

Cách dùng:

Nghệ rửa sạch, thái mỏng phơi sấy khô tán bột mịn. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 2-3g, hoà vào mật ong và nước chín nguội uống, uống liên tục đến khi hết đau.

Thành phần:

  • Bột khương hoàng: 500g
  • Bột cam thảo: 10g
  • Bột nhục quế: 20g
  • Bột rau mơ tím: 100g
  • Bột hương phụ (tứ chế): 100g
  • Bột bạch đậu khấu: 10g
  • Bột gạo nếp xay rang: Đủ dùng

Chủ trị:

Viêm loét dạ dày, tá tràng.

Cách dùng:

Trộn chung các bột thuốc thật đều với bột gạo nếp, thêm nước, luyện làm hoàn bằng hạt tiêu. Ngày uống 10g chia làm 2 lần, uống với nước chín.

Thành phần:

  • Lá dung: 20g
  • Bạch truật: 16g
  • Chỉ thực: 12g
  • Ngưu tất: 12g
  • Bạch thược: 10g
  • Hoàng bá: 10g
  • Mộc hương: 14g
  • Nghệ vàng: 14g
  • Cam thảo: 12g

Chủ trị:

Viêm loét dạ dày tá tràng thuộc thể can tỳ bất hoà.

Cách dùng:

Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày. Ngày uống 1 thang.

Thành phần:

Lá dung: 20-30g

Chủ trị:

Đau dạ dày tăng toan.

Cách dùng:

Lá dung cho vào 300ml nước, sắc lấy 100ml nước chia uống 2 lần trong ngày. Uống xa bữa ăn. Ngày uống 1 thang.

Thành phần:

  • Chè dây: 30g
  • Bồ công anh: 20g
  • Lá khổ sâm: 12g
  • Uất kim: 12g
  • Hậu phác: 12g
  • Ngải cứu: 8g
  • Cam thảo: 4g

Chủ trị:

Đau dạ dày mạn tính. Loét dạ dày hành tá tràng.

Cách dùng:

Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày, uống xa bữa ăn. Ngày uống 1 thang.

Kiêng kỵ: Kiêng ăn các thứ cay nóng, khó tiêu.

Thành phần:

  • Khổ sâm: 12g
  • Bồ công anh: 12g
  • Nghệ vàng: 10g
  • Hậu phác: 10g
  • Trần bì: 10g
  • Hương phụ chế: 10g
  • Hoài sơn: 10g
  • Ý dĩ: 10g
  • Mẫu lệ: 10g
  • Mộc hương: 10g
  • Cam thảo: 12g

Chủ trị:

Đau dạ dày thể can khí phạm vị (can khắc tỳ): Đau thượng vị, đau từng cơn có chu kỳ. Đau xiên ra lưng hoặc hai bên sườn. Nhức đầu, hay cáu gắt, ợ hơi, ợ chua, rêu lưỡi vàng, chất lưỡi đỏ. Mạch huyền hoạt.

Cách dùng:

Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày. Ngày uống 1 thang.

Chú ý gia giảm:

  • Nếu đau nhiều gia thêm: Xuyên khung 10g
  • Nếu ợ chua nhiều gia thêm: Ô tặc cốt 12g
  • Nếu ợ hơi nhiều gia thêm: Chỉ thực 12g
BẢNG TRA CỨU NHANH - PHẦN 2 (Bài 31-60)
Bài Tên Bài Thuốc Thể Bệnh Dạng Liều
31Lương Phụ HoànHư HànHoàn5g x 2 lần
32Bột Dạ Dày (3)Viêm LoétBột8g x 1-2 lần
33Mễ Ô TánĐau Ê ẨmBột15g x 2 lần
34Ô Kê Chanh Thực PhươngViêm LoétNgâm1 trứng/ngày
35Khương Hoàng TánViêm LoétBột2-3g x 2 lần
36Đau Dạ Dày HoànViêm LoétHoàn10g/ngày
37Chỉ Truật Bạch Bả Lá Dung ThangCan TỳSắc1 thang/ngày
38Hước Sắc Lá DungTăng ToanSắc1 thang/ngày
39Chè Dây ThangMạn TínhSắc1 thang/ngày
40Bình Can Kiện Tỳ Hành Khí ThangCan Khắc TỳSắc1 thang/ngày
41Ôn Trung Kiện Tỳ TánHư HànBột4-6g/ngày
42Ôn Trung Kiện Tỳ ThangHư HànSắc1 thang/ngày
43Cốm K.B.CCác ThểCốm30g/ngày
44Sơ Can Tiễn Gia Vị ThangCan KhíSắc1 thang/ngày
45Trầm Hương Giáng Khí TánKhí TrệBột8-15g/ngày
46Sài Hồ Thanh Can ThangHoả UấtSắc1 thang/ngày
47Hoà Can TiễnHoả UấtSắc1 thang/ngày
48Thử Niêm TánHuyết ỨBột6-8g x 2 lần
49Thất Tiêu Gia Vị TánHuyết Ứ HưBột6-10g x 2 lần
50Hương Sa Lục Quân Tử ThangHư HànSắc1 thang/ngày
51Lương Phụ Hoàn (2)Hư HànHoàn8-10g x 2 lần
52Bảo Hoà ThangThực TrệSắc1 thang/ngày
53Việt Cúc HoànĐàm ẨmBột8-10g x 2 lần
54Mật Ong Cam Thảo Trần Bì ThangViêm LoétSắc1-2 tháng
55Bạch Truật Trần Bì Hậu Phác ThangViêm Cấp/MạnSắc1 thang/ngày
56Bột Lá KhôiNhiệtBột24-32g/ngày
57Bột Mai MựcLoétBột2-8g x 2 lần
58Cao Dạ CẩmLoétCao3-4 thìa x 2-3 lần
59Viên Ô BốiLoétViên6-10 viên/ngày
60Viên Hương Phụ Ổ DượcCan Khí UấtViên20-30 viên x 2 lần
TỔNG KẾT 60 BÀI THUỐC
Dạng thuốc:
  • Bột uống: 25 bài
  • Sắc uống: 20 bài
  • Hoàn (viên): 8 bài
  • Cốm: 3 bài
  • Cao: 2 bài
  • Ngâm: 2 bài
Thể bệnh:
  • Hư Hàn: 12 bài
  • Viêm Loét: 15 bài
  • Khí Trệ - Huyết Ứ: 10 bài
  • Nhiệt - Hoả: 8 bài
  • Tăng Toan: 8 bài
  • Khác: 7 bài
Kiêng kỵ chung:
  • Cay, nóng, ớt, tiêu
  • Măng, chuối tiêu, rau cải
  • Cua, ốc, tanh
  • Rượu, chè đặc
  • Thức ăn khó tiêu, cứng
LƯU Ý CỰC KỲ QUAN TRỌNG!
  • 60 bài thuốc này điều trị nhiều thể bệnh khác nhau (Nhiệt, Hàn, Hư, Thực, Khí Trệ, Huyết Ứ...)
  • CHỌN SAI BÀI THUỐC CÓ THỂ GÂY TÁC DỤNG NGƯỢC, LÀM NẶNG BỆNH
  • Cần đến cơ sở y tế để được khám bệnh, xác định đúng thể bệnh trước khi dùng thuốc
  • Mỗi bài thuốc có kiêng kỵ riêng, cần tuân thủ nghiêm ngặt
  • Nếu sau 1-2 tuần điều trị không đỡ hoặc nặng hơn, cần tái khám ngay
  • Có thể kết hợp nhiều bài thuốc theo chỉ định của thầy thuốc
  • Đau dạ dày kéo dài có thể là dấu hiệu của bệnh nghiêm trọng, cần nội soi dạ dày

Nếu bạn thấy hữu ích, hãy chia sẻ để giúp đỡ mọi người

Chế độ ăn uống phòng và chữa bệnh